arrow_drop_up arrow_drop_down
14 september 2020 

MatriXmethode en EMDR, wat is het verschil? (inclusief video's)

Van professionals ontvangen we af en toe de vraag over de verschillen en overeenkomsten met EMDR (Eye movement desensitization and reprocessing). Wij van het MatriXmethode Instituut hebben alle kennis en kunde van de MatriXmethode. Daarom raden we je aan om kennis over andere methodieken, zoals EMDR, op te vragen bij de bron. Ook als je wilt weten hoe effectief en veilig de interventietechnieken zijn.

Voor het gemak hebben we zelf al onderzoek voor je gedaan en enkele verschillen en overeenkomsten beschreven.

  • Wat is de MatriXmethode?

De MatriXmethode is een veilige interventietechniek uit Nederland en sinds 1991 in ontwikkeling door pionier Ingrid Stoop en het MatriXmethode Instituut. Na het afronden van diverse opleidingen door Ingrid en honderden coachings/sessies ontdekte ze hoe iedereen zelf de eigen oplossing voor het eigen probleem kan ontdekken door gebruik te maken van de kracht van de verbeelding.

Daarbij worden onhandige, niet werkende mentale en psychische strategieën vervangen door een handigere, innerlijke strategie door de persoon zelf. Zowel bij EQ als IQ-vraagstukken. De methode biedt een oplossing voor de volgende mentale en psychische belemmeringen: moeite met informatie onthouden, een vol hoofd, angsten (zowel gebeurtenissen in de toekomst als in het verleden), trauma's, emoties en onverklaarbare (pijn)klachten.

Na het toepassen van de MatriXmethode ontdekt de persoon zelf altijd de eigen oplossing, zonder langdurig protocol, dik dossier en (heftige) herbeleving.

De interne processen – de strategieën van het zien (plaatje), horen (geluid), voelen (gevoel), ruiken (reuk), proeven (smaak) en denken (gedachte) – worden op de eigen manier denkbeeldig geneutraliseerd, vervangen en toegepast. Daarbij gaat het om gebeurtenissen die in het verleden zijn gebeurd en die mogelijk in de toekomst gaan gebeuren, waarbij iemand nu al een doemscenario heeft bedacht.

Tijdens de MatriXsessie stelt de professional open vragen. De cliënt is volledig geconcentreerd, zonder afleiding.

  • Wat is EMDR?

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een therapeutische interventietechniek ontwikkeld door Francine Shapiro eind jaren '80. EMDR is bedoeld voor de behandeling van mensen met PTSS en andere traumagerelateerde angstklachten.

Een essentieel element is het telkens wisselen van de aandacht van links naar rechts met oogbewegingen (de therapeut gaat met zijn of haar vingers zo'n 25 cm voor het gezicht van de cliënt heen en weer). Soms worden ook links-rechtsgeluiden via een koptelefoon toegepast of links-rechtsaanrakingen op de knieën (‘tappen').

Verschillen EMDR en MatriXmethode

De volgende neuroloog vertelt kort het verschil tussen deze interventietechnieken:

  • Het toepassen van de MatriXmethode en EMDR

Net als bij de MatriXmethode wordt EMDR gebruikt bij klachten die gepaard gaan met onder andere:

  • Vermijdingsdrang
  • Trauma's
  • Somberheid
  • Gevoelens van angst
  • Schuld

Deze klachten kunnen te maken hebben met oude ervaringen die een min of meer stereotype reactie blijven oproepen in het hier en nu, ook als die reactie niet adequaat is. Dit kan zijn een schokkende ervaring, zoals een verkeersongeval of een geweldsmisdrijf. Maar ook voor andere zaken die veel invloed hebben op iemands leven zoals pesterijen of angst voor bijvoorbeeld honden.

De MatriXmethode wordt ook ingezet bij momenten die mogelijk in de toekomst gaan gebeuren (dus preventief) en waarbij iemand nu al een doemscenario heeft.

  • De start en duur van de sessie

Bij EMDR wordt altijd in kaart gebracht wat de achtergrond van de klacht is. Dit in tegenstelling tot de MatriXmethode, waarbij er geen informatie over de achtergrond nodig is. Ook is het niet nodig de klacht te bespreken.

Beide methodes zijn kortdurend (één tot vier bijeenkomsten). Interventies met de MatriXmethode zijn meestal tussen de vijf en vijftien minuten per ongewenst fragment. Vervolgafspraken worden gemaakt wanneer er meerdere hulpvragen zijn.

Een EMDR-sessie kan lang duren (soms wel anderhalf tot twee uur lang). De sessie wordt soms vergeleken met een rit in de achtbaan. Het karretje gaat van start, maar vooraf is niet bekend hoe lang de rit wordt en welke loopings en curves doorlopen moeten worden.

De MatriXsessies zijn kort vanwege de concentratie en de focus van de cliënt op één fragment tegelijk. Vaak maximaal één tot twee interventies van een fragment. Dit duurt nooit langer dan één uur.

Ook anderen beamen dit, zoals Giovanni:

  • Positief beeld versterken

In beide methodes wordt er gebruik gemaakt van een positief/prettig beeld dat door de cliënt zelf met de betreffende methode nog eens wordt versterkt. Bij EMDR gebeurt dit voordat de sessie begint om zo een “veilige plek” te hebben waar de cliënt op kan terugvallen als de sessie te heftig is.

Bij de MatriXmethode wordt dit aan het eind van de sessie toegepast, Daardoor eindigt de cliënt de sessie met een positief gevoel/beeld. Een sessie met deze interventietechniek is nooit heftig en heeft geen negatieve bijwerkingen.

  • Schaal van 0-10

In beide methodes wordt er gebruik gemaakt van de SUD-score (Subjective Units of Disturbance score). Zowel aan het begin als aan het eind van de sessie wordt gevraagd naar de ervaring van de gebeurtenis/klacht op een schaal van 0 tot 10.

  • Beelden

EMDR gaat uit van beelden. De cliënt wordt gevraagd om te denken aan een beeld dat de klacht representeert. Soms kan worden gevraagd om het beginbeeld te tekenen. Vervolgens vraagt de therapeut om aan het krachtigste beeld van de gebeurtenis terug te denken, inclusief de bijbehorende gedachten en gevoelens.

In combinatie met een afleidende stimulus (bijvoorbeeld de bewegende hand of een koptelefoon met pieptonen links en rechts) zal het verwerkingsproces gestart worden. Vanuit dit beginbeeld komen andere beelden, die belangrijk zijn in het verwerkingsproces, bij de cliënt naar boven.

Na ongeveer vijftien seconden wordt de cliënt gevraagd om aan te geven welk beeld (en eventueel bijhorende gedachte/gevoel) ervaren wordt. De cliënt krijgt de opdracht om bij het beeld te blijven en zich erop te focussen. Dan wordt direct de afleidende stimulus weer ingezet.

Anders dan bij de MatriXmethode wordt bij EMDR inhoudelijk niet ingegaan op de beelden: ze blijven zoals ze zijn. Na vijftien seconden, als de afleidende stimulus stopt, wordt in de meeste gevallen (vanuit het onderbewuste) weer een ander beeld gepresenteerd, waar de cliënt zich volledig op richt. Zo komt een hele reeks van beelden voorbij.

Bij de MatriXmethode wordt de focus gebracht naar één fragment, een milliseconde van de situatie. Daarbij spelen alle zintuigen een rol, namelijk het zien, horen, voelen, ruiken, proeven en denken.

Bij EMDR wordt in het begin van de EMDR-sessie (voorgesprek) gevraagd naar het detail wat het krachtigst is. Bij de MatriXmethode zijn dat de constante vragen die steeds weer gesteld worden gedurende de sessie.

  • Verleden, heden, toekomst

Bij EMDR gaat de therapeut eerst aan de slag met het ontkrachten van beelden van een gebeurtenis uit het verleden. En vervolgens in de laatste fase wordt er gekeken naar eventuele angsten voor de toekomst.

Dit in tegenstelling tot de MatriXmethode waarbij ook toekomstige fragmenten als uitgangspunt kunnen dienen. De cliënt bepaalt en houdt de regie.

  • Praktijkervaring

Een cliënt die beide methodes heeft ervaren gaf aan de MatriXmethode prettiger te vinden, omdat ze zelf actiever bij het proces betrokken was (bijvoorbeeld door iets op te ruimen, of schoon te maken).

Ook had ze het gevoel meer de regie in eigen hand te hebben. Ze kon immers kiezen met welke beleving (geluid, beeld, gedachte, geur, smaak of gevoel) ze aan de slag wilde gaan. Ook sprak het haar aan dat het een snelle methode is en er geen (heftige) herbeleving plaatsvindt.

Bekijk ook het ervaringsverhaal van de volgende cliënt. Ze heeft ervaring met de MatriXmethode en EMDR:

  • De werkingen van deze therapieën

Er is veel wetenschappelijk onderzoek geweest naar de werking van EMDR. De meest aannemelijke verklaring is dat het natuurlijk verwerkingssysteem in de hersenen gestimuleerd wordt. Door iemand tegelijkertijd twee taken te laten uitvoeren die elk aandacht vragen, wordt het werkgeheugen als het ware overbelast. Dit heeft als gevolg dat de levendigheid van de herinnering minder wordt en daarmee vervaagt.

Bij de MatriXmethode wordt de levendigheid van de herinnering (zien, horen, voelen, ruiken, proeven en denken) geneutraliseerd/ontladen. Hier is echter een meer actieve rol voor de cliënt weggelegd die (met concentratie op de eigen binnenwereld) aan het werk gaat met de beelden/geluiden/gevoelens en gedachten die de hulpvraag oproepen.

Bij beide methodes wordt gebruik gemaakt van informatie die vanuit het onderbewuste (op symbolisch niveau) wordt aangedragen. Bij de MatriXmethode wordt het een bewust fragment en een bewuste actie om het zelf te ‘onttriggeren'. Met deze interventietechniek wordt er doorgevraagd totdat de nare gebeurtenis en de bijbehorende feiten ‘kaal' gemaakt zijn.

De werkingen van de MatriXmethode is onder andere zichtbaar via het YouTube-kanaal van Ingrid Stoop. Daar staan diverse video's van coachings met cliënten en cursisten:

  • Conclusie

De methodes worden voor dezelfde ingangsklachten gebruikt. Ook worden meervoudige angsten behandeld. Beide methodes werken aan het verminderen van de lading die de ingangsklacht oproept.

Bij de MatriXmethode wordt de lading van de innerlijke beleving eraf gehaald. Verder zijn de methodes heel verschillend: bij de MatriXmethode heeft de cliënt een actievere rol en stuurt zelf het proces. Beide methodes hebben bewezen een effectieve bijdrage te kunnen leveren aan het verwerken van emoties.

Wil je weten welke interventie het meest bij jou past? Stel vragen, bekijk video's en ontdek de verschillen door middel van ervaringen.

Bronnen:
1. www.emdr.nl
2. www.cruciaalggz.nl

3. Wikipedia: http://nl.wikipedia.org/wiki/Eye_movement_desensitization_and_reprocessing
4. Handboek EMDR, Ad de Jongh en Erik ten Broeke

5. De MatriXmethode, Ingrid Stoop


Ook interessant:

 

Over de schrijver
Als ontwikkelaar, trainer en pionier van de MatriXmethode heb ik een missie: al het gedoe tussen de oren de wereld uit. Samen met de MatriXtrainers groeit dagelijks het aantal blijvende glimlachen. De resultaten en onze beloften liegen er niet om. En dat gun ik iedereen.
Reactie plaatsen