Interventie in de jeugdzorg
31 juli 2021 
18 min. leestijd

Interventie in de jeugdzorg

Dagelijks lees je artikelen en nieuwsberichten in de krant over de jeugdzorg. Dat zijn niet alleen positieve berichten helaas. Veel jongeren, ook zij die in de jeugdzorg belanden, zijn op zoek naar een effectieve interventie. Ze willen een oplossing voor één of meerdere hulpvragen waar ze last van hebben en die voor hun werkt. Ze willen hulp waarbij weinig woorden nodig zijn om hun persoonlijke mentale klachten te verhelpen. Natuurlijk lijkt dat makkelijker gezegd dan gedaan, maar er is hoop als iemand begrijpt hoe zijn hoofd werkt.

Toch is er een manier die, dankzij jarenlange ontwikkelingen, steeds vaker wordt toegepast in de jeugdzorg. Veel professionals en hun cliënten hebben er baat bij, vanwege de veilige aanpak en het snelle resultaat. In dit artikel wordt uitgelegd hoe deze interventie werkt, welke resultaten er worden geboekt en door wie het al toegepast wordt.

Interventie voor professionals in de jeugdzorg

Een groot nadeel voor jongeren die worden opgenomen in de jeugdzorg is dat ze vaak over de inhoud van hun problemen moeten praten. Maar soms willen ze dat liever niet. Ook al is de hulpverlener of jeugdzorgwerker iemand die ze wel vertrouwen of willen kunnen vertrouwen. Toch zijn er gebeurtenissen die geheim blijven om verschillende en altijd persoonlijke redenen. Helaas proberen professionals juist het verhaal te laten vertellen, ondanks dat de hulpvrager dat liever niet wilt.

Mensen willen, kunnen, durven of mogen soms liever niet praten over hun mentale problemen. Ze geven vaak antwoorden om er maar van af te zijn, vertellen wat de ander wil horen. Het gevolg is dat het échte probleem in het hoofd aanwezig blijft.

Het gevolg: de begeleider krijgt sociaal-wenselijke antwoorden, terwijl het mentale probleem in het hoofd aanwezig blijft.

Het kan anders. Namelijk op een manier waarbij de hulpvrager, de persoon met het probleem, niet veel woorden hoeft te gebruiken. Het probleem wordt daardoor op een doelgerichte manier wordt aangepakt. Hoe de ervaringen hiermee zijn, wordt in dit artikel in tekst uitgelegd en visueel zichtbaar gemaakt.

Hoe de ervaringen hiermee zijn, wordt in dit artikel uitgelegd en visueel zichtbaar gemaakt.

Veilig hulpmiddel

Praten over problemen: het lijkt een goede manier om iemand te helpen met zijn cognitieve of emotionele klachten. Natuurlijk is iedereen anders en heeft behoefte aan een interventie die past bij de persoon zelf. Toch is dat juist een oorzaak waarom mensen langdurig in trajecten zitten. De kern van het probleem blijft in het brein aanwezig omdat er veel gesproken wordt, dossiers worden gevuld, adviezen worden gegeven en vooral het gedrag wordt aangepakt.

Een manier van doelgerichte vragen stellen is een krachtige manier om iemand te helpen eigen mentale problemen zelf te verlichten of op te lossen. De persoon zelf heeft het eigen probleem, bedenkt zelf de eigen oplossing en past deze zelf toe.

In deze animatie wordt kort uitgelegd waarom er een manier is die veilig is voor zowel de cliënt als voor de begeleider:

Waar professionals in de jeugdzorg tegenaanlopen

We merken dat veel jeugdzorgprofessionals tegen dezelfde soort problemen aanlopen. Ook al hebben ze diverse studies, opleidingen en cursussen gevolgd, vrijwel altijd zijn ze op zoek naar manieren en methodieken om (nog)betere resultaten te behalen.

Enkele veelvoorkomende redenen die ze aangeven om nieuwe kennis en vaardigheden te krijgen:

  • Gesprekken duren vaak lang
  • Vaak moeten jongeren praten over hun probleem, terwijl ze dat liever niet willen
  • Er moet een standaard, complex protocol gevolgd worden
  • Het hoofd van de jeugdzorgwerker wordt vaak overbelast door de verhalen
  • Niet de cliënt, maar de professional moet veel werk verrichten tijdens de sessies

Een oorzaak van deze problematiek is dat jongeren in veel gevallen niet willen praten over de inhoud van hun persoonlijke problemen. Wat er precies dwars zit gaan ze niet precies delen. Toch wordt dat vaak gevraagd en lijkt het een oplossing die zou moeten werken. Maar in veel gevallen is er alleen tijdelijk resultaat.

Praten erover verlicht wel, er is een luisterend oor, er is aandacht. De kern van het probleem blijft echter aanwezig, die is privé en daar wordt meestal niet over gesproken. Dat komt doordat een nare situatie of gedachte vaak onveilig, te erg, te moeilijk, te lastig, te ingrijpen of een groot geheim is.

Jeugdzorgwerkers aan het woord

De kans is groot dat iemand sociaal-wenselijke antwoorden geeft, boos of verdrietig wordt, zich afsluit, op slot gaat, niet meer open staat en zelfs geen zin meer heeft om hulp te krijgen. Daardoor duren trajecten vaak lang en is het resultaat niet zo doeltreffend als in eerste instantie gewenst. Dat is teleurstellend voor zowel de hulpvrager én de hulpverlener.

Want cliënten zoeken in veel gevallen een oplossing die:

  • kortdurende is
  • weinig woorden vereist
  • zorgt voor direct resultaat
  • zonder wachtlijst of complex protocol

Dat zegt ook Bert van de Kuilen, die werkt met jongeren in de jeugdzorg:

interventie jeugdzorg

Gelukkig zijn vele gesprekken niet nodig bij deze interventie, deze gesprekstechniek. Zoals hierboven beschreven zijn er diverse voordelen voor jeugdzorgwerkers en de jongeren die vragen om hulp.

Ook Willianne Verhoog werkt met jongeren en ze heeft nu een manier tot haar beschikking die ze veel wilt toepassen. Ze is enthousiast en deelt haar pijnpunten en positieve resultaten in de video:

Labels

Uit onze ervaring blijkt dat iemand tegenwoordig vaak snel een label krijgt, zoals ADHD of ADD. Maar een label is alleen een interpretatie wat iemand ziet aan de buitenkant, terwijl het probleem aan de binnenkant zit (dus in het hoofd van de persoon).

Mensen passen niet in hokjes, ook jij niet. Labels die gegeven worden zijn niet de persoon maar is slechts het gedrag van de persoon. Niemand kan in het hoofd van de persoon kijken, naar de denkprocessen die daar gebruikt worden door de persoon zelf. Mensen willen zelf weer de regie over die eigen processen. Die zijn ze vaak kwijtgeraakt door allerlei redenen. Gebeurtenissen uit het verleden of toekomstige situaties die al bedacht zijn, zitten in de weg. En daar hebben ze zelf vaak lang last van.

Ik zie dat het werkt – Willianne Verhoog, maatschappelijk werker bij Kwadraad

Meer ervaringen

Niet alleen Willianne heeft ervaring door de methode toe te passen in de praktijk. Ook Jeltje heeft positieve resultaten en ziet de meerwaarde ervan. Ze erkent dat de MatriXmethode niet de oplossing is voor alle problemen die er in de wereld zijn, maar wel voor veel soorten hulpvragen.

Ze ervaart namelijk dat wat aangepakt wordt, vaak ook weg is. En dat maakt het effectief. Ze past het nu toe in haar werk, omdat ze tegen enkele problemen aanliep waar ze geen oplossing voor had. Ze deelt haar bevindingen in de video:

Het effect is spectaculair, maar de methode zelf is simpel – Jeltje Rijks, Waarnemend gedragswetenschapper bij Yorneo

Over deze coachingstechniek als interventie

Hoe deze interventie werkt is voor veel mensen vaak ‘te eenvoudig’, ‘te simpel’ en ‘te mooi om waar te zijn’. Natuurlijk lijkt dat een logische redenering als je onze beloften hoort. Uiteraard is deze interventie niet zomaar ontstaan. Het heeft tientallen jaren van ontwikkelingen doorgemaakt en is daardoor nu zo doelgericht en breed toepasbaar.

Het heeft jaren geduurd om het zo specifiek mogelijk en inzetbaar te maken. Bij andere interventies worden vaak angsten en trauma’s op andere manieren, met verschillende en vaste protocollen, aangepakt. Deze techniek is een aanpak van gebeurtenissen, verleden en toekomstige, waar nu nog steeds of nu al een beleving aan gekoppeld is.

De gesprekstechniek is nu zo doelgericht en breed toepasbaar, juist door tientallen jaren van praktische inzichten en ontwikkelingen.

De samenwerking met honderden cliënten en tientallen professionals maken de methode effectiever. En nog steeds is het einde van de methode nog niet in zicht. Het is een continue proces, waardoor de interventie steeds krachtiger wordt.

e learning skj geaccrediteerd

De MatriXmodellen en het praktische brein

Tijdens de sessies van de MatriXmethode bij emotionele problemen worden twee modellen gebruikt: het MatriXwerkmodel en het MatriXemotiemodel. Deze modellen helpen de cliënt en de professional om een sessie effectiever te laten verlopen. Want ook al lijkt het simpel, deze interventie is niet eenvoudig.

Het MatriXwerkmodel

Wat is het praktische brein? Het is iets anders dan het medische brein waar de hersenen geweldig werk verrichten om ons dagelijks te laten functioneren.

Het praktische brein is een bedachte naam om uit te leggen dat mensen eigen informatie denkbeeldig zelf verwerken en een plek te geven. Of niet verwerken, waarbij het als probleem wordt ervaren. Een voorbeeld hiervan zijn de plaatjes van nare gebeurtenissen die tot in detail zijn onthouden. Met een hersenscan zijn die exact onthouden plaatjes, met enge ogen, het mes, de deurklink, niet aan te tonen. Wij gebruiken de inzichten van de persoon zelf om juist in en met dat praktische brein eigen problemen te verwerken. Zowel op cognitief als op emotioneel vlak.

Uitleg MatriXwerkmodel

Het brein bestaat uit het:

  • Sensorisch geheugen
  • Werkgeheugen
  • Langetermijngeheugen

Iemand die last heeft van een mentaal probleem, wil hulp krijgen om het probleem op de eigen manier op te lossen. Door de focus van de persoon, de aansluiting, het vertrouwen en de specifieke vragen te stellen op het juiste moment is dat mogelijk. Ook als het geheugen van de cliënt is aangetast, is er een oplossing mogelijk. Want wanneer iemand nog steeds een beleving heeft bij een gebeurtenis die heeft plaatsgevonden of mogelijk in de toekomst gaat gebeuren (zoals die persoon het al heeft voorgesteld), dan is deze manier vragen stellen toepasbaar. Daarmee wordt de persoon begeleidt tot de bedenken en toepassen van de eigen oplossing.

Het MatriXemotiemodel

Een krachtige manier bij het verwerken van een nare gebeurtenis, bijvoorbeeld een angst, is om het onthouden fragment (verleden of toekomst) te neutraliseren tot een kaal feit. Het heeft dan geen lading meer. Daarbij worden meestal alle zintuigen en het denken gebruikt om het te verwerken. Het plaatje (zien) wordt altijd gebruikt.

Tijdens een sessie met de MatriXmethode wordt dus gebruik gemaakt alle zintuigen en het denken:

Uitleg MatriXemotiemodel.

Door alle zintuigen en het denken in te zetten tijdens een coaching, vergroot de hulpverlener de effectiviteit van de sessie. Het plaatje, het zien, is altijd een onderdeel. Het onderscheidende met ander soort technieken is dat de persoon alles zelf doet, op de eigen manier. Het afleiden is immers slechts afleiden. Het verhaal is slechts het verhaal. Eigen herinneringen en voorstellingen kunnen mensen alleen zelf beïnvloeden. Dat kan niemand voor de ander doen. Dat is persoonlijk, dat is privé en de eigenheid, de autonomie van de persoon zelf.

Alle zintuigen en het denken worden daarom op een kortdurende stapsgewijze manier door de persoon zelf ontladen, geneutraliseerd en vervangen. Dat leidt naar een blijvend resultaat. Het MatriXemotiemodel leg je uit voor iedere eerste sessie.  Daarmee wordt het duidelijk dat gebeurtenissen in het verleden hebben plaatsgevonden, in de toekomst mogelijk gaan plaatsvinden en in het nu kunnen worden aangepakt. Zonder herbeleving doordat de persoon er niet direct deel van uitmaakt in de verwerking, maar het beschouwt zoals hij het heeft onthouden.

Video’s: MatriXwerkmodel en MatriXemotiemodel

Uitleg MatriXwerkmodel

Uitleg MatriXemotiemodel

Ontwikkelingen

Omdat deze interventie steeds in ontwikkeling is, worden er steeds nieuwe elementen toegevoegd. Want uit onze ervaringen blijkt dat iedereen een mentaal probleem op een andere manier verwerkt. De positieve ontwikkelingen zorgen voor een hogere effectiviteit, laagdrempeligheid en bredere toepasbaarheid.

En het is zowel toepasbaar bij gebeurtenissen die in het verleden zijn geweest als voorstellingen van toekomstige gebeurtenissen zoals die mogelijk zullen gaan plaatsvinden. Dat onderscheidt deze techniek en is één van de redenen waarom deze steeds vaker wordt ingezet.

In de video krijg je uitleg over het begin van de methode en de ontwikkelingen die in de toekomst zullen gaan plaatsvinden:

De MatriXmethode

Er zijn diverse interventies die worden toegepast bij mentale klachten, zoals op cognitief als emotioneel gebied. Een voorbeeld van een doelgerichte interventie is de MatriXmethode. Daarbij is het niet nodig dat de cliënt of hulpvrager zijn gedoe hoeft te ontrafelen tot in detail. Ook de inhoud of onderliggende oorzaak die het probleem veroorzaakt is niet van belang. Juist dan wordt de kern duidelijk voor de persoon zelf en kan deze worden aangepakt.

Deze interventie is daardoor:

  • Doelgericht – De oorzaak van het probleem wordt ontladen, geneutraliseerd en vervangen
  • Veilig – Er is geen heftige herbeleving en de inhoudt hoeft niet te worden gedeeld
  • Kortdurend – Vaak zijn één tot drie sessies per mentale belemmering en blokkade voldoende

Resultaten en effectiviteit

Op onze website staan diverse onderzoeken over de effectiviteit van de MatriXmethode. Denk aan resultaten bij volle hoofden, angsten, trauma’s en emotionele problemen. Ook de effectiviteit bij cognitieve hulpvragen, waar jeugdzorgwerkers tegenaanlopen, zijn onderzocht. De onderzoeken zijn uitgevoerd door hbo-studenten richting Toegepaste Psychologie.

Deze onderzoeken zijn voor iedereen op onze website beschikbaar, zodat er inzicht verkregen wordt in de werking en de toepasbaarheid:

Onderzoeken MatriXmethode

Ook zijn er interne onderzoeken geweest waarbij is gemeten hoe effectief de MatriXmethode is bij emotionele klachten. Daarbij zijn enkele verassende conclusies getrokken. Hoewel dit niet een onafhankelijk, wetenschappelijk onderzoek is, geeft het wel een beeld van de toepasbaarheid en de effectiviteit.

Uit dit onderzoek blijkt dat:

  • De interventie heeft bij 68% van de personen maximaal 20 minuten geduurd. Meer dan 61% heeft al na één MatriXsessie geen last meer. Bij 33% is er in een korte tijd zeker iets veranderd en slechts 6% zegt dat het gesprek niet heeft geholpen.
  • De meeste mensen zijn geMatriXt op een angst die in de toekomst mogelijk gaat gebeuren (38%). Daarna zijn trauma’s (30%), een angst voor iets dat in het verleden is gebeurd (28%) en PTSS (4%) de meest voorkomende problemen.
  • De meeste mensen hadden al (veel) gesprekken gevoerd met een psycholoog over het probleem. Ook wordt EMDR genoemd als ingezet hulpmiddel. Het blijkt dat deze gesprekken niet of onvoldoende hebben geholpen en uiteindelijk de MatriXmethode is ingezet.
  • In totaal is 60%, minimaal twee jaar geleden tot langer dan vijf jaar geleden, geholpen met de MatriXmethode. 46% had al langer dan tien jaar last van het probleem.
  • De meeste mensen vinden dat de interventie effectief, fijn, snel en doeltreffend is.
  • Het aantal sterren dat deze 120 mensen gaven aan de interventie is 4.33 sterren (waarbij 5 sterren het beste is).

Onderzoeksresultaten MatriXmethode

Meer onderzoeken

Met een efficiënte interventie wordt de kern van het probleem heel snel opgespoord. Daarop volgt een aantal stappen om precies datgene wat in de weg zit ‘op te ruimen’. Met als gevolg dat een cliënt binnen één tot drie sessies per hulpvraag succesvol is geholpen.

In de afgelopen jaren hebben vele cliënten (van jong tot oud) en professionals gezien en ervaren dat de methode snel werkt, effectief en veilig is. Uiteraard is het geen ‘trucje’ die de professionals (HBO en WO) leren tijdens een training. Wel is het het resultaat van jarenlange ontwikkeling en vele sessies. De resultaten van ons interne onderzoek:

  • Van de 250+ personen die hebben meegedaan aan dit onderzoek had meer dan 36% het mentale of psychische probleem al langer dan tien jaar
  • 35% heeft de MatriXmethode slechts maximaal twintig minuten ervaren
  • 49% is langer dan drie jaar geleden behandeld
  • 57% is van het probleem af door slechts één sessie

Effectiviteit MatriXmethode

Interventie toepassen

Ben je een professionals met minimaal hbo-werk of denkniveau? En wil je mensen met mentale klachten helpen op een veilige, kortdurende en doelgerichte manier? Dan is het toepassen van de MatriXmethode als gesprekstechniek een prima aanvulling op je huidige werk. Het heeft laten zien dat je in minder tijd meer resultaat kunt behalen. Daardoor worden je trajecten en sessies korter, terwijl de effectiever groter is.

Laat iemand de regie krijgen over zijn eigen hoofd. Niet om te overleven, maar om handiger te leven.

Wel is het belangrijk dat de methode op de juiste manier wordt toegepast. Als iemand geen hulpvraag heeft, dan is het niet waardevol om de methode te gebruiken. Het een prima toevoeging op jouw huidige werk als je liever niet belast wilt worden met het verhaal achter het probleem van je cliënt. Of als je hulpvrager liever niet wilt praten over het probleem, maar wel een oplossing zoekt. De cliënt is immers de probleemeigenaar, jij begeleidt hem of haar naar de eigen oplossing die zelf wordt bedacht en ingezet.

Door mensen zelf weer de regie te laten krijgen over het eigen hoofd, krijgen ze weer vertrouwen en plezier in wat ze doen in hun leven. Want met de MatriXmethode gaat het er niet om dat iemand moet overleven, maar wel om een manier te ontdekken om met plezier handiger te leven.

Conclusie

Deze interventie wordt toegepast in de jeugdzorg om jongeren veilig, kortdurend en doelgericht te begeleiden. De jongeren zelf krijgen (weer) de regie over de eigen leer- en denkprocessen in het eigen hoofd. Daarbij is het niet nodig dat er gepraat hoeft te worden over de oorzaak en de inhoud van het probleem.

Deze interventie is geschikt voor jongeren die liever niet willen, mogen, kunnen of durven praten over hun mentale klachten, maar wel een oplossing zoeken. Als schaamte of angst een rol speelt, dan is er geen obstakel die het toepassen ervan in de weg zit.

Met de MatriXmethode als coachingstechniek ontdekken jonge hulpvragers hun eigen oplossing voor hun hulpvraag en passen het meteen toe. Dankzij de gerichte vragen die de jeugdzorgwerker stelt, is het effect direct zichtbaar (het gedrag, de communicatie, beter slapen bijvoorbeeld) en blijvend.

————

Ben je een professional en wil je het verschil maken? De MatriXmethode biedt een kortdurende, veilige en doelgerichte coachingsinterventie. Uit onderzoek en ervaringen blijkt dat cliënten vaak binnen één tot drie sessies van hun hulpvraag af zijn.

Ook interessant:

Al sinds de ontwikkeling van mijn MatriXmethode vanaf in 1991 gun ik iedereen de regie over het eigen hoofd. Als ontwikkelaar, spreker, auteur en trainer weet ik waarom zelfregie de basis is van een leven zonder complexe protocollen, het bijhouden van dossiers en langdurige gesprekken over de onderliggende oorzaak. Daarom willen professionals hun cliënten kortdurend, veilig en doelgericht helpen met hun mentale klachten. Zie jij ook de meerwaarde? Ik train je graag.
Reactie plaatsen

MEER WETEN?

Wil je je gesprekken effectiever maken?

Ontvang kosteloos één van de digitale boeken in je mailbox. Je weet hoe je jouw cliënt doeltreffender kunt helpen. Zonder langdurige, inefficiënte gesprekken en te worden belast met de probleemverhalen van je hulpvrager.
Downloads MatriXmethode